Verkondiging bij de sluiting van de Hubertuskerk

VERKONDIGING PLECHTIGE EUCHARISTIEVIERING BIJ DE SLUITING VAN DE HUBERTUSKERK DONGEN-VAART ZONDAG 5 JULI 2015.

Allen, zoals we hier zitten vanmorgen, zijn wij verliezers.
Verliezers zijn wij allen…
Want zoveel wat wij moeten afstaan en uit handen geven, onbeschrijflijk…

Iemand, wat zeg ik, niet zomaar iemand, maar een rasechte Hubertenaar, vertrouwde mij toe in de laatste weken:
“Tachtig jaar ben ik nu en zolang ik mij kan heugen zit ik al op één en de dezelfde, vaste plek in deze kerk. Alleen bij hoge uitzondering, op grote feesten bij uivaarten, dan zit er ineens vreemd volk in de kerk, dat er anders nooit komt. En dan gebeurt het wel dat ik niet op m’n eigen plek kan zitten.
Dan nog zoek ik een plaatsje daar heel dicht bij in de buurt.Daarna duidt hij precies aan waar dat eigen plekje zich bevindt in deze kerk.En nu hoop ik maar dat hij vandaag, bij het afscheid van zijn kerk, in deze laatste viering op zijn eigen plekje zit, want deze kerk, met alles wat erin en eromheen gebeurde, heeft zich verweven met zijn leven, net als dat bij de meesten van ons ook het geval is…

Allen zijn wij verliezers vandaag; verliezers zijn wij allen…want zoveel wat wij moeten afstaan…
Ons leven…het heeft zich verweven met deze kerk van Sint Hubertus, alsook met zovelen die hier kwamen bij nacht en ontij, feest en vreugde,, in tijden van optimisme, oorlog en vrede, om zegen te vragen over gezin en over alle levende have die huisde in de stallen van de boerderij, en wat is er gebeden en gesmeekt om kiemkracht van het zaad in de akkergrond.

Met die intentie is deze kerk hier geplant tot diep in de armelijke, zure veengronden van de Vaart om erin te wortelen, zodat geloof, hoop en liefde het sobere, harde bestaan van agrariërs, boeren en buitenlui op zouden mogen tillen tot een leven met veel toekomstlicht en perspectief.Voordat in de lente van 1868 de hoeksteen van deze kerk werd gezet en gezegend, waren het in de tijd daaraan vooraf de gebroeders Adriaan en Pet van den Noort, die initiatief namen tot de stichting van de parochie en de bouw van een nieuwe kerk annex pastorie.
Zij stelden vast: “het is een verdrietige zaak dat gelovigen uit Klein Dongen en Vaart veel te grote afstand moeten afleggen naar de Laurentiuskerk in Dongen en dat daardoor velen niet in aanraking komen met de leer van de katholieke kerk en dat daarmee hun zielen verloren zouden gaan”.Deze missionaire aanbeveling deden zij bij Johannes van Hooijdonk, bisschop van Breda en Johannes van Genk, hulpbisschop.
Toen bouwpastoor Adrianus van den Dooren aantrad, kon hij rekenen op alle ruimte die en bouwpastoor zich maar kan wensen: de gebroeders van den Noort schonken de grond en zij stelden ook een bedrag van FL.30.000,= ter beschikking voor de bouw van een nieuwe kerk en pastorie.
Op dinsdag 9 november 1868 werd de kerk ingewijd en in het Liber Memorialis heeft de bouwpastoor er in zijn sierlijke handschrift melding van gemaakt dat de inwijding veel belangstelling mocht ondervinden van protestante medechristenen. Op 4 december van dat jaar werd de relikwie van Sint Hubertus ingesloten in het hoofdaltaar.
De Hubertusparochie telde toen 517 zielen en  in het Liber Status Animarum ademen de opgetekende gegevens de sfeer van pastoraat dat zich heel dicht en intens heeft toegewend naar het leven in de gezinnen. Of, directer gezegd: de pastoor bemoeide zich werkelijk overal mee…!
Per adres staat bijgeschreven wie er in de huizen woonden en in welke levensstaat.
Werelden van verschil tussen dat boekje, dat later kaartenbak werd en nog weer later een digitaal ledenbestand, compleet met SILAstip.

Tien pastoors telde de Hubertusparochie tot een de fusie, en acht kapelaans.
Allemaal hebben zij, hoe lang of hoe kort zij er ook waren, hun eigen inschatting gemaakt van wat er nodig was in de parochie en daarop hun eigen inbreng gehad op het geestelijk leven in en rond deze kerk.
De een zocht het in verfraaiing van het kerkinterieur met heel veel beelden in houtsnijwerk. Een ander zocht het juist in versobering. Weer een ander was avond aan avond onderweg in de mistige polder op modderwegen om gezinnen aan te sporen hun kerkbijdrage te leveren.
Nog een ander zette in op jeugdwerk, het opzetten van een naai-kring of boerinnenbond en het stichten van een armenbestuur.
Maar wat zij ook deden: zij alleen zochten hun antwoord te vinden op de vraag hoe kerk te zijn op de stroom van de tijd, verankerd in de belevingsgrond van mensen toen.
Een van hen, pastoor Louis Merkelbach-Enkhuizen, heeft op wel heel bijzondere wijze gestalte gegeven aan de zoekpoging van kerk als beweging om ruimte te maken voor God in het leven van alledag. Hij liet de muren van deze kerk beschilderen met een doorlopend lint van groen, waarop vervolgens in goud de woorden van het Jezusgebed, het Onze Vader, werden gezet.
Het doet denken aan het oude gebruik van onze Joodse broers en zussen, die de Tien Woorden ten Leven, ooit aan Mozes gegeven door God zelf, met riempjes hadden gebonden aan hoofd, op het hart, aan hun handen. Een betere aansporing zou ik vandaag niet kunnen aanwijzen dan in deze sprekende, biddende en verlangende symbolische actie. Blijf, hoe dan ook ruimte geven aan God in het leven van alledag. Als jij en ik, wij samen geen ruimte maken voor God, dan kan God niets uitrichten en blijven alle wonderen uit! Dat toch meenden wij immers te verstaan in het Evangelie van vandaag?

Wanneer wij deze kerk straks verlaten, houden wij niet op kerk te zijn als levende stroom op de Adem van de Levende.
Wij binden zijn Woord
aan ons hoofd
aan ons hart
aan onze handen
aan onze voeten
Wij verweven ons leven
met zijn scheppende Woord
en zo zullen wij met nieuwe uitdaging
op nieuwe wijze ons verstaan
met wat in onze tijd van leven nodig is
om ruimte te scheppen voor onze naaste,
in wie God ons aankijkt,
vragend om ruimte,
om ruimte van leven
als veilig en vertrouwd huis.
Zal dan ooit gevonden worden
door jou, door mij, door ons samen
een plek waar Hij wonen kan,
die God wil zijn in en door mensen en anders niet?

Met pijn in ons hart zeggen wij de Hubertuskerk vaarwel.
Maar we staan niet met lege handen buiten straks.
We nemen de sterke verhalen van wat gebeurde in en rond deze kerk mee.
En wie weet, geven wij God opnieuw de ruimte biddend en wensend dat Gods Adem ons leven als een wonder van zoeken en
vinden voortstuwt door tijden die veranderen, maar zoeken te vinden een toekomst waar geluk en vrede wonen.

Zo moge het worden.

 

Pastor Gerard Oostveen

zondag 5 juli 2015

Sint Hubertuskerk Dongen-Vaart